“Avropa Siyasi Birliyi”nin 8-ci Zirvə toplantısı Cənubi Qafqazda sülh prosesi və Avropanın siyasi gündəliyi baxımından mühüm platformalardan biri kimi diqqət çəkib. Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev 4 may tarixində tədbirdə videobağlantı formatında çıxış edərək regional sülh prosesi, iqtisadi inteqrasiya və beynəlxalq təşkilatlarla münasibətlər barədə geniş fikirlər səsləndirib.
Azərbaycan–Ermənistan sülh prosesi və əldə olunan nəticələr
Prezident İlham Əliyev çıxışında Azərbaycan ilə Ermənistan arasında normallaşma prosesinin artıq real sülh mərhələsinə keçdiyini vurğulayıb. Prezidentin qeyd etdiyi kimi tərəflər sülh şəraitində birgəyaşayış üçün praktik əsaslar formalaşdırır və bu istiqamətdə mühüm irəliləyişlər əldə olunub.
Dövlət başçısı ötən il Vaşinqtonda imzalanmış Birgə Bəyannaməni və xarici işlər nazirləri tərəfindən sülh sazişi mətninin paraflanmasını tarixi addım kimi qiymətləndirib. Bu sənədlərin regionda uzunmüddətli sabitliyin təmin olunmasında mühüm rol oynadığı qeyd olunub.
Prezident İlham Əliyev bildirib ki, sülh prosesinin real nəticələri artıq görünür. Azərbaycan 1990-cı illərdən bəri Ermənistana tətbiq edilən tranzit məhdudiyyətlərini birtərəfli qaydada aradan qaldırıb. Eyni zamanda, ilk dəfə olaraq Ermənistana Azərbaycan neft məhsullarının ixracına başlanılıb və bu, iqtisadi əlaqələrin formalaşmasına şərait yaradıb.
Dövlət başçısı bu addımların qarşılıqlı etimadın möhkəmlənməsi baxımından əhəmiyyətli olduğunu və sülhün təkcə siyasi deyil, həm də iqtisadi müstəvidə reallığa çevrildiyini bildirib.
Regional iqtisadi əlaqələr və nəqliyyat dəhlizləri
Çıxışda regionun iqtisadi və nəqliyyat inteqrasiyası məsələlərinə də toxunulub. Prezident İlham Əliyev qeyd edib ki, Cənubi Qafqazda sülhün möhkəmlənməsi yeni iqtisadi imkanlar açır və əməkdaşlıq perspektivlərini genişləndirir.
Dövlət başçısı “Beynəlxalq Sülh və Rifah Marşrutu” layihəsinin əhəmiyyətini xüsusi vurğulayıb. Bu marşrut Azərbaycanın əsas hissəsini Naxçıvan Muxtar Respublikası ilə birləşdirəcək və geniş regional logistik şəbəkənin tərkib hissəsinə çevriləcək.
Prezidentin qeyd etdiyi kimi bu layihə Orta Dəhlizin inkişafına mühüm töhfə verəcək, Asiya ilə Avropa arasında yük daşımalarını asanlaşdıracaq və regionun iqtisadi potensialını artıracaq.
Dövlət başçısı həmçinin sülhün praktik nəticələrinin artıq göründüyünü, iqtisadi əlaqələrin genişlənməsinin isə regionda sabitliyi daha da möhkəmləndirdiyini qeyd edib.
Avropa institutlarına münasibət
Çıxışın digər hissəsində Prezident İlham Əliyev bəzi Avropa institutlarının fəaliyyətinə dair tənqidi fikirlər səsləndirib. Prezident xüsusilə Avropa Şurası Parlament Assambleyası və Avropa Parlamentinin Azərbaycana münasibətində ədalətsiz yanaşmaların müşahidə olunduğunu bildirib.
Dövlət başçısı qeyd edib ki, Azərbaycan 2001-ci ildən Avropa Şurasının üzvüdür və uzun illər bu təşkilatla fəal əməkdaşlıq edib. Lakin Azərbaycanın ərazi bütövlüyünü bərpa etməsindən sonra AŞPA tərəfindən nümayəndə heyətinə qarşı məhdudiyyətlərin tətbiqi ədalətsiz addım kimi qiymətləndirilib.
Prezident İlham Əliyev vurğulayıb ki, Azərbaycanın ərazi bütövlüyü digər ölkələrinki kimi eyni dəyərə malikdir və bu məsələdə ikili standartların tətbiqi qəbuledilməzdir.
Eyni zamanda Avropa Parlamentinin Azərbaycanla bağlı qəbul etdiyi qətnamələr də tənqid edilib və bu sənədlərin çox vaxt qərəzli və reallıqdan uzaq olduğu bildirilib. Bu səbəbdən Azərbaycan parlamentinin Avropa Parlamenti ilə əməkdaşlığın dayandırılması barədə qərar qəbul etdiyi diqqətə çatdırılıb.
Prezident İlham Əliyev çıxışında Ermənistanın Baş nazirini Zirvə görüşü münasibətilə təbrik edib və Azərbaycanın sülh gündəliyinə sadiq olduğunu bir daha bəyan edib. Dövlət başçısı həmçinin 2028-ci ildə “Avropa Siyasi Birliyi” Zirvə görüşünün Azərbaycanda keçirilməsi üçün dəvətini təkrarlayıb.
Beləliklə, Prezident İlham Əliyevin çıxışı regionda sülhün möhkəmlənməsi, iqtisadi əlaqələrin genişlənməsi və beynəlxalq təşkilatlarla münasibətlərdə ədalətli yanaşmanın təmin olunması baxımından mühüm mesajlar ehtiva edib. Çıxış Cənubi Qafqazda yeni siyasi reallıqların formalaşdığını və Azərbaycanın bu prosesdə aktiv və konstruktiv rol oynadığını nümayiş etdirib.
